International Criminal Court (ICC) chuan Philippines President hlui Rodrigo Duterte chu raltitna leh tharum thawhna kaihhnawih thubuai (crimes against humanity) chungchanga hmaichhan ngeia inbeihna (pre-trial proceedings) hmachawn tura a taksa leh rilru a fit tawk tih an puang. Thawhlehnia thutlukna an siam hian Duterte-a thiamna leh hriselna chungchanga a ukil-te hnialna chu a hnawl a, February 23 hian he thubuai hi hma lam pan zel tlak a nih leh nih loh rel a ni leh dawn a ni.
Kum 80 mi Duterte hi 2025, March thla atang khan The Hague-ah hren a ni tawh a. A ukil-te chuan a rilru hriselna (cognitive impairment) vanga thubuai hmachawn thei lo a nih thu an sawi thin a, mahse ICC judges-te chuan medical expert-te thurawn la-in, a thiamna leh dikna hmanraw hrang hrangte hmang thei tura a la chak tawk tih an sawi a ni. Judges-te chuan thubuai hmachawn tur hian rilru hriselna hi a vawrtawp a nih kher a ngai lo tih an tarlang bawk.
Duterte-a thubuai hi a presidency laia (2016-2022) a ‘war on drugs’ policy-ah a innghat a. He policy hnuaiah hian ruihhlo tawlh-tu leh a hmang-tu sang tam tak, court hmaa inlan miah loa thah an ni tih a ni. Duterte-a chuan he ralti-na hi ram muanna leh eizawnna hmasawnna atan a pawimawh tih sawiin, a thiltih hi a thiam thu a la sawi ve char char a. He thutlukna hian hliam tuartu leh an chhungte tan beiseina thar a siam tih thuneitute chuan an sawi.
Duterte-a manna leh he thubuai hian Philippines mipui a tibuai hle a ni. Mi tam takin a thiltih kha ruihhlo dona kawnga hlawhtlinna nasa takah an ngai laiin, civil society leh khawvel hruaitu tam tak erawh chuan mihring dikna leh chanvo rahbehsakna nasa takah an ngai thung. Tunah hian a fanu, Vice-President Sara Duterte chu 2028 thlaa president chuh tura rinkai ber a ni leh tawh a, Duterte-a thubuai hian Philippines politics-ah nghawng thui tak a la nei dawn a ni.